Przekształcenie PP w spółkę (komercjalizacja)

Komercjalizacja = przekształcenie PP w spółkę (S.A., lub sp. z o.o.) , która wstępuje we wszystkie stosunki prawne, których podmiotem było PP.

Celem jest prywatyzacja (tej dokonuje Minister Skarbu Państwa), może być też inny cel (wówczas dokonuje Minister Skarbu Państwa za zgodą RM).

Do spółki powstałej w wyniku komercjalizacji - stosuje się ksh.

Skomercjalizowane PP jest później prywatyzowane poprzez:

1. zbywanie należących do Skarbu Państwa akcji w spółkach;
   
2. obejmowanie akcji w podwyższonym kapitale zakładowym jednoosobowych sp. Sk. P. przez podmioty inne niż Sk. P lub inne niż państwowe os. prawne .
   
3. rozporządzanie wszystkimi składnikami materialnymi i niematerialnymi majątku PP lub spółki powstałej w wyniku komercjalizacji  przez:
   

• sprzedaż przedsiębiorstwa (art. 55¹ kc),
  
• wniesienie przedsiębiorstwa do spółki,
  
• oddanie przedsiębiorstwa do odpłatnego korzystania.
  

Zakaz komercjalizacji PP:

1. postawionych w stan likwidacji,
   
2. postawionych w stan upadłości,
   
3. wykonujących prawomocną dec. o podziale lub łączeniu,
   
4. w stosunku do których toczy się postępowanie układowe - do chwili uprawomocnienia się układu,
   
5. w stosunku do których toczy się bankowe postępowanie ugodowe - do chwili uprawomocnienia się ugody,
   
6. zarządzanych na podstawie um. o zarządzaniu, chyba że zarządca wystąpi z wnioskiem o komercjalizację PP,
   
7. działających na podstawie ustaw innych niż ustawa o PP, chyba że przedsiębiorstwa te podlegają komercjalizacji w drodze odrębnych ustaw,
   
8. których organy złożyły wniosek o dokonanie prywatyzacji bezpośredniej - do czasu rozpatrzenia wniosku,
   
9. w stosunku do których wydane zostało zarządzenie o prywatyzacji bezpośredniej,
   
10. państwowego przedsiębiorstwa użyteczności publicznej "Poczta Polska".
    

Uprawniony organ = Minister Skarbu Państwa:

• na wniosek organu założycielskiego,
  
• na wniosek dyrektora i rady pracowniczej,
  
• z własnej inicjatywy.
  
• W przypadku komercjalizacji z własnej inicjatywy minister właściwy do spraw Skarbu Państwa zawiadamia o zamiarze komercjalizacji dyrektora PP, radę pracowniczą oraz organ założycielski PP.
  
• W przypadku komercjalizacji na wniosek organu założycielskiego, zawiadomienia dyrektora PP oraz rady pracowniczej o zamiarze komercjalizacji dokonuje organ założycielski.
  
• Z uzasadnionym wnioskiem dokonania komercjalizacji PP w celu komunalizacji może wystąpić do ministra właściwego do spraw Skarbu Państwa organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, na obszarze której znajduje się siedziba tego przedsiębiorstwa, na podstawie uchwały organu stanowiącego tej jednostki. W przypadku nieuwzględnienia wniosku minister informuje organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego, podając jednocześnie uzasadnienie odmowy.
  

  Procedura:
  

• Dyrektor PP jest zobowiązany doręczyć ministrowi Skarbu Państwa, w terminie nieprzekraczającym 3 miesięcy od dnia otrzymania zawiadomienia, kwestionariusz PP przeznaczonego do komercjalizacji, wraz z dokumentami określonymi w odpowiednim rozporządzeniu Rady Ministrów. O niedoręczeniu dokumentów przez dyrektora PP minister Skarbu Państwa zawiadamia organ założycielski, na którym spoczywa obowiązek doręczenia dokumentów w ciągu jednego miesiąca od dnia zawiadomienia.
  
• W przypadku komercjalizacji na wniosek dyrektora i rady pracowniczej PP, do wniosku należy dołączyć kwestionariusz PP przeznaczonego do komercjalizacji, wraz z dokumentami określonymi w odpowiednim rozporządzeniu Rady Ministrów.
  
• Pracownicy komercjalizowanego PP stają się z mocy prawa, pracownikami spółki. Na Prezesa pierwszego zarządu spółki powstałej w wyniku komercjalizacji powołuje się za zgodą dyrektora komercjalizowanego PP. 
  
• Bilans zamknięcia PP = bilans otwarcia spółki, przy czym suma kapitałów własnych jest równa sumie funduszu założycielskiego, funduszu przedsiębiorstwa i niepodzielonego wyniku finansowego za okres działalności PP przed komercjalizacją.
  
• Dzień komercjalizacji - pierwszy dzień miesiąca przypadającego po wpisaniu spółki do rejestru. Z tym dniem następuje skutek wykreślenia PP z rejestru.
  

  Akt komercjalizacji:
  

  Minister Skarbu Państwa sporządza za Skarb Państwa akt komercjalizacji PP (zastępuje czynności określone w  ksh, poprzedzające złożenie wniosku o wpis do KRS).
  

  W akcie komercjalizacji ustala się:
  

• statut spółki,
  
• wysokość kapitału zakładowego spółki,
  
• imiona i nazwiska członków organów pierwszej kadencji.
  
• osobę upoważnioną do zgłoszenia wniosku o wpisanie spółki do rejestru przedsiębiorców, jeżeli jest to osoba inna niż zarząd.
  
• Po sporządzeniu aktu - zarząd spółki składa wniosek o wpisanie spółki do rejestru przedsiębiorców.
  

  
   

  Nieodpłatne zbycie akcji spółki na rzecz jednostki samorządu terytorialnego
  

• Minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, na obszarze której znajduje się siedziba jednoosobowej spółki Skarbu Państwa, lub na wniosek organu wykonawczego związku jednostek samorządu terytorialnego, na obszarze którego spółka prowadzi działalność, może zbyć nieodpłatnie pakiet akcji tej spółki na rzecz tej jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli:
  
• podstawowy wykonywany przedmiot działalności spółki służy realizacji zadań własnych tej jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego i spółka wykonuje działalność gospodarczą na obszarze składającej wniosek jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego,
  
• spółka nie jest wpisana na listę spółek o szczególnym znaczeniu dla gospodarki państwa lub inne listy spółek o znaczeniu państwowym tworzone na podstawie odrębnych przepisów.
  
• Uprawnieni pracownicy zachowują w tej spółce uprawnienia do nieodpłatnego nabycia akcji.
  
• W okresie co najmniej 5 lat od dnia nieodpłatnego nabycia akcji od Skarbu Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego ma obowiązek zachować w spółce, o której mowa w ust. 3, co najmniej 51 % sumy głosów służących całemu kapitałowi zakładowemu oraz prawo do powoływania większości członków zarządu i rady nadzorczej tej spółki.
  
• Na wniosek jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego minister właściwy do spraw Skarbu Państwa może, w drodze dec. administracyjnej, skrócić powyższy 5 letni, uwzględniając sytuację ekonomiczną spółki, aktualne potrzeby jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego.
  
• W przypadku:
  
• odpłatnego zbycia akcji spółki, o której mowa w ust. 3, należących do jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego,
  
• odpłatnego wniesienia do innego podmiotu należących do jednostki samorządu terytorialnego lub związku jednostek samorządu terytorialnego akcji spółki, o której mowa w ust. 3,
  
• odpłatnego zbycia przez spółkę, o której mowa w ust. 3, przedsiębiorstwa, składników aktywów trwałych lub praw do nieruchomości, na rzecz innych podmiotów niż jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego,
  
• odpłatnego wniesienia należących do spółki, o której mowa w ust. 3, przedsiębiorstwa, składników aktywów trwałych lub praw do nieruchomości, na rzecz innych podmiotów niż jednostka samorządu terytorialnego lub związek jednostek samorządu terytorialnego
  

  z naruszeniem przepisów dotyczących obowiązku zachowania 51% głosów, korzyści uzyskane z tego tytułu przez jednostkę samorządu terytorialnego, związek jednostek samorządu terytorialnego lub spółkę, podlegają przekazaniu na rzecz Skarbu Państwa. Środki finansowe uzyskane z tego tytułu, podlegają przekazaniu na rachunek dochodów budżetu państwa. Prawa uzyskane z tytułu dokonania powyższych czynności prawnych, przysługują Skarbowi Państwa i podlegają przekazaniu ministrowi Skarbu Państwa.
  

• Nabyte nieodpłatnie przez jednostkę samorządu terytorialnego lub przez związek jednostek samorządu terytorialnego akcje spółki, a także przedsiębiorstwo tej spółki, jej aktywa trwałe oraz prawa do nieruchomości, nie mogą być zbywane nieodpłatnie na rzecz innych podmiotów niż jednostki samorządu terytorialnego, związki jednostek samorządu terytorialnego lub Skarb Państwa, w okresie, 5 lat. Nieodpłatne zbycie dokonane z naruszeniem tego przepisu jest nieważne z mocy prawa.

Postępowanie naprawcze w PP

Przyczyny:

• PP prowadzi działalność ze stratą,.
  
• PP przekroczyło wskaźniki przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia.
  
  

Kto wszczyna = organ założycielski w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, ustanawiając nad PP zarząd komisaryczny

Od dec. organu założycielskiego, w przedmiocie postępowania naprawczego, nie przysługuje sprzeciw.

Utworzenie zarządu komisarycznego:

• Zarząd komisaryczny ustanawia się na czas oznaczony.
  
• Ustanowienie zarządu komisarycznego i jego uchylenie podlega wpisowi do KRS.
  
• Organ założycielski wyznacza i odwołuje osobę sprawującą zarząd komisaryczny.
  
• Z chwilą ustanowienia zarządu komisarycznego organy przedsiębiorstwa ulegają rozwiązaniu.
  
• Organ założycielski odwołuje dyrektora.
  
• Osoba sprawująca zarząd komisaryczny przejmuje kompetencje organów przedsiębiorstwa, z wyjątkiem:
  

1. przyjmowania i zatwierdzania sprawozdania finansowego,
   
2. podziału zysku na fundusze oraz zasad wykorzystania tych funduszy.
   

Kompetencje, przejmuje organ założycielski.

Sprawowanie zarządu komisarycznego:

• Osoba sprawująca zarząd komisaryczny niezwłocznie po jego ustanowieniu jest obowiązana przedstawić organowi założycielskiemu do zatwierdzenia program naprawy przedsiębiorstwa.
  
• Osoba sprawująca zarząd komisaryczny przedstawia organowi założycielskiemu co 3 miesiące sprawozdanie ze swojej działalności. Zasady sprawowania zarządu komisarycznego określa organ założycielski.
  
• Koszty związane ze sprawowaniem zarządu komisarycznego obciążają PP.
  

Uchylenie zarządu komisarycznego:

• Jeżeli ustaną przyczyny ustanowienia zarządu komisarycznego organ założycielski wyda zarządzenie o uchyleniu zarządu.
  
• Organ założycielski może w każdym czasie uchylić zarząd komisaryczny i zarządzić likwidację PP, jeżeli dalsze wykonywanie programu, nie rokuje poprawy gospodarki przedsiębiorstwa.

Nadzór nad PP

Uprawnienia organu założycielskiego:

• Organ założycielski dokonuje kontroli i oceny działalności przedsiębiorstwa oraz pracy dyrektora.
  
• Organ założycielski ma prawo władczego wkraczania w sprawy przedsiębiorstwa tylko w wypadkach przewidzianych przepisami ustawowymi.
  
• Akt o utworzeniu przedsiębiorstwa może przewidzieć, że uprawnienia organu założycielskiego w zakresie nadzoru, określone w niniejszej ustawie, mogą być przekazane powołanej przez ten organ radzie nadzorczej.
  
• Organ założycielski ma prawo nałożyć na przedsiębiorstwo obowiązek wprowadzenia do planu przedsiębiorstwa zadania lub wyznaczyć przedsiębiorstwu zadanie poza planem, jeżeli jest to niezbędne ze względu na potrzeby obrony kraju, w wypadku klęski żywiołowej bądź w celu wykonania zobowiązań międzynarodowych. W takim wypadku organ założycielski zapewnia przedsiębiorstwu środki niezbędne do wykonania nałożonego na przedsiębiorstwo zadania. Wykonanie zadania następuje na podstawie umowy zawartej między przedsiębiorstwem a jednostką organizacyjną wskazaną przy nakładaniu zadania.
  
• Organ założycielski, w razie stwierdzenia, że decyzja dyrektora jest sprzeczna z prawem, wstrzymuje jej wykonanie oraz zobowiązuje dyrektora do jej zmiany lub cofnięcia.
  

Prawo sprzeciwu:
(art. 63 UPP)

• Dyrektorowi oraz radzie pracowniczej przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu w stosunku do dec. podjętych wobec PP przez organ sprawujący nad nim nadzór.
  
• Sprzeciw wraz z jego uzasadnieniem wnosi się do organu, który decyzję wydał, w terminie siedmiu dni od daty jej przekazania. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie decyzji.
  
• W razie podtrzymania dec. przez organ, do którego został skierowany sprzeciw, dyrektorowi przedsiębiorstwa oraz radzie pracowniczej przysługuje prawo wniesienia w ciągu siedmiu dni sprawy do sądu. Sąd w terminie czternastu dni wyznacza rozprawę.
  

Postępowanie w przypadku szkody spowodowanej dec. organu sprawującego nadzór

• W razie doznania szkody z powodu wykonania decyzji organu sprawującego nadzór, przedsiębiorstwo może żądać od tego organu odszkodowania.
  
• Spory wynikłe na tym tle rozstrzyga sąd.
  
• Z żądaniem odszkodowania może wystąpić dyrektor przedsiębiorstwa lub rada pracownicza przedsiębiorstwa.

Działalność PP

Podstawowe zasady:

• PP prowadzi działalność na zas. racjonalnej gospodarki, samofinansowania oraz rachunku ekonomicznego.
  
• PP może podjąć działalność nieprzewidzianą w akcie o jego utworzeniu. Jeżeli podjęcie nowej działalności prowadzi do zaniechania lub znacznego ograniczenia działalności przewidzianej w akcie o utworzeniu PP, organ założycielski może zobowiązać do zaprzestania nowej działalności.
  
• Podjęcie nowej działalności podlega ujawnieniu w KRS
  

Rejestrowanie wyników:

• PP prowadzi rzetelną rachunkowość oraz sporządza na jej podstawie bilans.
  
• Bilans PP podlega weryfikacji przez państwowe organy kontroli.
  

Jeżeli PP prowadzi działalność ze stratą = Dyrektor ma obowiązek to zgłosić:

• radzie pracowniczej,
  
• bankowi finansującemu,
  
• organowi założycielskiemu.
  

W takim wypadku, na wniosek rady pracowniczej lub z własnej inicjatywy, organ założycielski powoła komisję w celu zbadania i oceny stanu gospodarczego PP i przedstawienia wniosków.

Mienie PP

Mienie PP:

• Środki w jakie organ założycielski wyposaża PP w akcie o jego utworzeniu.
  
• Mienie nabyte w trakcie działalności PP.
  

Dysponowanie mieniem:

• PP gospodarując wydzielonym mu i nabytym mieniem, zapewnia jego ochronę.
  
• PP występuje w obrocie we własnym imieniu i na własny rachunek.
  
• Organ założycielski nie może pozbawić PP składników wydzielonego mu lub nabytego mienia, z wyjątkiem podziału lub łączenia PP
  
• PP sprzedaje mienie zaliczone do rzeczowego majątku trwałego w drodze publicznego przetargu.
  
• PP zgłasza org. założ. zamiar: (dot. majątku trwałego)
  

1. wniesienia do spółki lub fundacji,
   
2. darowizny,
   
3. nieodpłatnego oddania do używania innym podmiotom w drodze umów prawa cywilnego;
   
4. sprzedaży akcji lub udziałów, z wyjątkiem akcji spółek dopuszczonych do publicznego obrotu
   
5. wskazania przez PP swojego reprezentanta w zarządzie lub RN spółki.
   

Org. założ. może, w terminie 1 m-ca nie wyrazić zgody.

Niewyrażenia zgody = organom PP przysługuje sprzeciw.

W wypadku likwidacji PP:

1. sprzedaż środków trwałych może być również dokonana na podstawie oferty ogłoszonej publicznie bądź w wyniku rokowań podjętych na podstawie publicznego zaproszenia,
   
2. likwidator może, za zgodą organu założycielskiego, przekazać gminie (związkowi międzygminnemu) lub państwowej osobie prawnej mienie PP nieobjęte przepisami o zasadach przekazywania zakładowych budynków mieszkalnych przez PP, o ile wierzytelności zostały zabezpieczone.
   

Mienie po rozwiązaniu PP:

• Z dniem wykreślenia PP z rejestru sądowego mienie pozostałe po tym przedsiębiorstwie, w tym środki finansowe, przejmuje minister Skarbu Państwa.
  
• Do czasu zadysponowania mieniem minister wyznacza jego zarządcę.
  
• Przejęte środki finansowe oraz środki finansowe uzyskane ze zbycia mienia stanowią przychody Funduszu Skarbu Państwa, o którym mowa w ust. o komercjalizacji i prywatyzacji, z przeznaczeniem na pokrycie kosztów procesów likwidacyjnych, postępowania upadłościowego oraz zarządu mieniem PP.

Organy PP

Organy PP:

• ogólne zebranie pracowników (delegatów w PP pow. 300 pracowników)
  
• rada pracownicza,
  
• dyrektor.
  

Dyrektora PP powołuje i odwołuje:

• Rada pracownicza
  
• Organ założycielski:
  
  • pierwszego dyrektora oraz
    
  • jeżeli rada pracownicza nie powołała dyrektora w terminie 6 m-cy.
    
  • dyrektora PP użyteczności publicznej
    

Dyrektora PP powołuje się:

• na okres 5 lat lub na czas nieokreślony,
  
• spośród kandydatów wyłonionych w drodze konkursu.
  
• Powołanie bez konkursu jest nieważne.
  
• Skład komisji konkursowej = 3 osoby wskazane przez organ założycielski + 2 wskazane przez radę pracowniczą.
  

OGÓLNE ZEBRANIE PRACOWNIKÓW (USamZał)

• forma bezpośredniego uczestniczenia załogi w zarządzaniu PP.
  
• stanowią wszyscy pracownicy, (w PP pow. 300 – delegaci)
  
• odbywa posiedzenia co najmniej 2 razy w roku.
  
• Zebranie delegatów = w PP pow. 300 zatrudnionych, funkcje ogólnego zebrania pracowników pełni zebranie delegatów wybranych na okres 2 lat przez pracowników przedsiębiorstwa lub zakładu, w wyborach powszechnych, bezpośrednich i równych, w głosowaniu tajnym. Liczbę delegatów określa statut samorządu załogi. Wyborcy na wniosek co najmniej 1/5 uprawnionych do głosowania, mogą w tajnym głosowaniu odwołać
  delegata.
  

RADA PRACOWNICZA (USamZał)

• Radę pracowniczą wybierają pracownicy
  w wyborach powszechnych, bezpośrednich i równych, w głosowaniu tajnym.
  
• Kadencja = 2 lata.
  
• Skład = 15 członków (statut załogi przedsiębiorstwa może przewidywać inną liczbę).
  
• Wyborcy mogą przed upływem kadencji odwołać członka lub całą radę. Wniosek o odwołanie wymaga podpisu 1/5 liczby wyborców.
  

ZARZĄDZANIE PRZEDSIĘBIORSTWEM PP:

Dyrektor PP zarządza przedsiębiorstwem i reprezentuje je na zewnątrz. Podejmuje decyzje samodzielnie i ponosi za nie odpowiedzialność.

Zarządca (um. o zarządzanie PP):

• Organ założycielski może powierzyć zarządzanie PP osobie fizycznej lub prawnej.
  
• Um. o zarządzanie = między Skarbem Państwa reprezentowanym przez organ założycielski a zarządcą, na czas oznaczony, min. 3 lata,
  

Z chwilą objęcia zarządu:

• organy samorządu załogi ulegają rozwiązaniu z mocy prawa,
  
• organ założycielski odwołuje dyrektora,
  
• organ założycielski ustanawia
  radę nadzorczą (1/3 RN wybierają pracownicy),
  
• zarządca przejmuje kompetencje dyrektora i organów samorządu załogi, z wyjątkiem:
  
  • prawa sprzeciwu wobec dec. organu założycielskiego,
    
  • przyjmowania i zatwierdzania sprawozdania finansowego,
    
  • podziału zysku na fundusze.
    

Kompetencje te przejmuje organ założycielski, który może je przekazać radzie nadzorczej.

Um. o zarządzanie PP powinna określać w szczególności:

1. obowiązki zarządcy w zakresie bieżącego zarządzania oraz zmian i usprawnień w przedsiębiorstwie,
   
2. zasady wynagradzania zarządcy, z uwzględnieniem przepisów ustawy kominowej",
   
3. kryteria oceny efektywności zarządzania,
   
4. odpowiedzialność za powierzone przedsiębiorstwo,
   
5. jeżeli zarządcą jest osoba prawna – kto w jej imieniu będzie dokonywał czynności zarządu.
   

Organ założycielski może rozwiązać um. o zarządzanie ze skutkiem natychmiastowym, jeżeli:

1. zarządca w związku z zarządzaniem PP dopuszcza się rażącego naruszenia prawa,
   
2. PP przez co najmniej 3 kolejne miesiące nie wypełnia zobowiązań wobec Skarbu Państwa z tytułu podatków,
   
3. zarządca w sposób istotny naruszył postanowienia umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem,
   
4. PP przekroczyło wskaźniki przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, ustalone przez Trójstronną Komisję.
   

Powierzenie zarządzania PP może nastąpić:

• z inicjatywy organu założycielskiego za zgodą rady pracowniczej i ogólnego zebrania pracowników (delegatów) przedsiębiorstwa,
  
• na wniosek rady pracowniczej przedsiębiorstwa za zgodą ogólnego zebrania pracowników (delegatów).
  
• z inicjatywy zarządcy komisarycznego, o ile istnieją przesłanki do uchylenia zarządu komisarycznego.
  

Niezwłocznie po ustaniu um. o zarządzanie RN zarządza i przeprowadza wybory do organów samorządu załogi przedsiębiorstwa, chyba że zawarto umowę na dalszy okres.

 

Do czasu powołania dyrektora w przedsiębiorstwach nowo organizowanych organ założycielski może wyznaczyć tymczasowego
kierownika na okres max 6 m-cy. Organ uprawniony do powołania dyrektora może wyznaczyć tymczasowego kierownika przedsiębiorstwa również w innych przypadkach, a w szczególności:

• odwołania dyrektora,
  
• rezygnacji dyrektora z zajmowanego stanowiska,
  
• wygaśnięcia okresu, na jaki dyrektor był powołany,
  
• zawieszenia przez sąd postępowania upadłościowego,
  
• zakończenia lub przerwania postępowania naprawczego,
  
• rozwiązania ze skutkiem natychmiastowym umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem lub z upływem terminu jej wypowiedzenia,
  
• śmierci dyrektora.
  

  Organ założycielski może odwołać dyrektora, jeżeli:
  

1. dyrektor w związku z pełnieniem funkcji dopuszcza się rażącego naruszenia prawa,
   
2. zaistniały przesłanki określone w art. 52 § 1 lub art. 53 § 1 Kodeksu pracy,
   
3. PP przez co najmniej 3 kolejne miesiące nie wypełnia wobec Skarbu Państwa zobowiązań z tytułu podatków,
   
4. PP przekroczyło wskaźniki przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, ustalone przez Trójstronną Komisję do Spraw Społeczno-Gospodarczych lub Radę Ministrów, w trybie określonym w ustawie z dnia 16 grudnia 1994 r. o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw, co spowodowało pogorszenie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.
   

Od decyzji o odwołaniu dyrektora z powyższych przyczyn radzie pracowniczej nie przysługuje sprzeciw (!!!)

Rada pracownicza może wystąpić do organu założycielskiego z wnioskiem o odwołanie dyrektora powołanego przez ten organ, jeżeli dyrektor:

1. swoją działalnością poważnie narusza przepisy prawa,
   
2. swoją nieprawidłową pracą powoduje, że przedsiębiorstwo nie osiąga zadowalających wyników gospodarczych.
   

Organ, który otrzymał wniosek rady pracowniczej, zobowiązany jest w ciągu 2 tygodni uwzględnić wniosek albo przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Jeżeli zarzuty w toku postępowania wyjaśniającego zostaną potwierdzone, organ założycielski obowiązany jest w ciągu siedmiu dni uwzględnić wniosek. W wypadku rozbieżności stanowisk w odniesieniu do wyników postępowania wyjaśniającego rada pracownicza może zgłosić sprzeciw, który podlega rozpatrzeniu w trybie art. 63 UPP.

Odprawa (art. 39 UPP)

W wypadku odwołania dyrektora przysługuje odprawa w wysokości nie większej niż trzykrotność wynagrodzenia miesięcznego (na podstawie Ustawy kominowej).

Odprawa nie przysługuje, gdy odwołanie nastąpiło:

• na wniosek dyrektora,
  
• z przyczyn określonych w lit. a-d powyżej
  
• z przyczyn uzasadniających rozwiązanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika oraz przyczyn, o których mowa w art. 42 UPP,
  
• w związku z likwidacją przedsiębiorstwa, podziałem bądź ogłoszeniem jego upadłości,
  
• w związku z przejściem dyrektora na emeryturę lub rentę i nabyciem przez niego uprawnień do otrzymania jednorazowej odprawy pieniężnej z tego tytułu.
  

  Odprawa nie przysługuje, jeżeli po ustaniu stosunku pracy odwołany dyrektor powołany został na stanowisko tymczasowego kierownika przedsiębiorstwa lub przyjął obowiązki zarządcy komisarycznego bądź zarządcy przedsiębiorstwa. Odprawę wypłaca się w dniu rozwiązania stosunku pracy.
  

  Umowa z Dyrektorem (art. 40 UPP)
  

  • Czynności prawne w zakresie stosunku pracy dyrektora przedsiębiorstwa wykonuje organ uprawniony do powołania dyrektora.
    
  • Organ powołujący dyrektora proponuje warunki pracy i płacy osobom przystępującym do konkursu na dyrektora.
    

  Zawieszenie Dyrektora (art. 41 UPP)
  

  Rada pracownicza uprawniona do powołania dyrektora może go zawiesić w czynnościach na okres nie dłuższy niż
  6 miesięcy, jeżeli dalsze pełnienie przez niego funkcji zagraża podstawowym interesom przedsiębiorstwa. Na okres zawieszenia rada pracownicza wyznacza tymczasowego kierownika przedsiębiorstwa.
  

  Od decyzji o zawieszeniu służy dyrektorowi oraz organowi założycielskiemu sprzeciw w trybie art. 63 UPP. Wniesienie sprzeciwu nie wstrzymuje wykonania decyzji.
  

  W okresie zawieszenia dyrektor przedsiębiorstwa zachowuje prawo do dotychczasowego wynagrodzenia oraz inne uprawnienia wynikające ze stosunku pracy.
  

  ZASTĘPCA DYREKTORA oraz GŁÓWNY KSIĘGOWY – powołanie i odwołanie
  

  Zastępcę dyrektora oraz głównego księgowego powołuje i odwołuje dyrektor przedsiębiorstwa za zgodą rady pracowniczej.
  

  Rada pracownicza może wystąpić do dyrektora przedsiębiorstwa z umotywowanym wnioskiem o odwołanie zastępcy dyrektora. Organ, który otrzymał wniosek rady pracowniczej, zobowiązany jest w ciągu dwóch tygodni uwzględnić wniosek albo przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Jeżeli zarzuty w toku postępowania wyjaśniającego zostaną potwierdzone, organ założycielski obowiązany jest w ciągu siedmiu dni uwzględnić wniosek. W wypadku rozbieżności stanowisk w odniesieniu do wyników postępowania wyjaśniającego rada pracownicza może zgłosić sprzeciw, który podlega rozpatrzeniu w trybie art. 63 UPP.
  

  Zadania ogólnego zebrania:
  

1. uchwala, na wniosek dyrektora, statut przedsiębiorstwa,
   
2. podejmuje uchwały w sprawie podziału zysku przeznaczonego dla załogi,
   
3. dokonuje rocznej oceny działalności rady pracowniczej przedsiębiorstwa oraz dyrektora przedsiębiorstwa,
   
4. uchwala wieloletnie plany przedsiębiorstwa,
   
5. uchwala, na wniosek rady pracowniczej przedsiębiorstwa, statut samorządu załogi przedsiębiorstwa.

Likwidacja i upadłość PP

Podstawa prawna: ustawa z 1981 r. o PP

Likwidacja PP polega na zadysponowaniu jego składnikami materialnymi i niematerialnymi (art. 55¹ kc) i wykreśleniu PP z KRS, po zaspokojeniu lub zabezpieczeniu wierzycieli.

Podstawy likwidacji:

• PP prowadzi działalność gospodarczą ze stratą w ciągu kolejnych 6 m-cy,
  
• prawomocnym wyrokiem sądu lub ostateczną dec. administracyjną zakazano przedsiębiorstwu działania we wszystkich dziedzinach objętych dotychczasowym przedmiotem działania, a przedsiębiorstwo nie podjęło działalności w innej dziedzinie,
  
• z wnioskiem takim zwróci się zarząd komisaryczny,
  
• ponad 50% aktywów ogółem przedsiębiorstwa łącznie:
  
  • stanowią udziały, inne tytuły uczestnictwa w spółkach lub obligacje,
    
  • oddano do używania innym osobom na podstawie umów prawa cywilnego.
    

Dec. o likwidacji podejmuje organ założycielski z własnej inicjatywy bądź na wniosek rady pracowniczej przedsiębiorstwa, o ile minister właściwy do spraw Skarbu Państwa nie zgłosi sprzeciwu, wraz z uzasadnieniem, w terminie 2 tygodni.

Środki zaskarżania:

Od decyzji organu założycielskiego o likwidacji radzie pracowniczej i dyrektorowi przedsiębiorstwa przysługuje sprzeciw w trybie art. 63 UPP.

a)    sprzeciw (wraz z uzasadnieniem) wnosi się do organu, który decyzję wydał, w terminie siedmiu dni od daty jej przekazania. Wniesienie sprzeciwu wstrzymuje wykonanie decyzji.

b)    w razie podtrzymania decyzji przez organ, do którego został skierowany sprzeciw, dyrektorowi przedsiębiorstwa oraz radzie pracowniczej przysługuje prawo wniesienia w ciągu siedmiu dni sprawy do sądu (który w terminie czternastu dni wyznacza rozprawę).

Procedury

Z chwilą postawienia PP w stan likwidacji:

1. organ założycielski odwołuje dyrektora i wyznacza likwidatora,
   
2. z mocy prawa rozwiązaniu ulegają organy samorządu załogi przedsiębiorstwa,
   
3. kompetencje rady pracowniczej do zatwierdzania rocznych sprawozdań finansowych PP, postawionych w stan likwidacji, wykonuje organ założycielski.
   

Zamiar wraz z założeniami
dokonania likwidacji PP przedstawia się w formie pisemnej ogólnemu zebraniu pracowników lub radzie pracowniczej przedsiębiorstwa oraz związkom zawodowym działającym w przedsiębiorstwie w celu uzyskania opinii. Opinia może zawierać propozycje zmierzające do wyprowadzenia przedsiębiorstwa z trudnej sytuacji gospodarczej.

Przed podjęciem decyzji o likwidacji przedsiębiorstwa przeprowadza się postępowanie przygotowawcze. Do przeprowadzenia postępowania przygotowawczego organ założycielski powołuje zespół przygotowawczy. Zespół ten ma zbadać przyczyny, cel, potrzebę i warunki zamierzonych zmian organizacyjnych oraz program likwidacji.

Upadłość PP:

PP może być postawione w stan upadłości.

Z dniem ogłoszenia upadłości PP:

1. organ założycielski odwołuje dyrektora przedsiębiorstwa i wyznacza reprezentanta upadłego,
   
2. ulegają rozwiązaniu, z mocy prawa, organy samorządu załogi przedsiębiorstwa.
   

Z dniem ogłoszenia o wszczęciu postępowania upadłościowego wobec likwidowanego przedsiębiorstwa postępowanie likwidacyjne ulega zawieszeniu, a następnie, z dniem ogłoszenia upadłości, umorzeniu z mocy prawa.

W sprawach nieuregulowanych UPP mają zastosowanie przepisy prawa upadłościowego.